„Tylko guziki nieugięte przetrwały śmierć
świadkowie zbrodni z głębin wychodzą na powierzchnię
jedyny pomnik na ich grobie”
Słowami wiersza Zbigniewa Herberta zapraszamy na wystawę zatytułowaną
„Z głębi udręczonych serc wołamy” – listy pamiętniki znalezione w Katyniu. Wydarzenie to jest efektem współpracy Biblioteki PANS i Muzeum Podkarpackiego w Krośnie, któremu bardzo dziękujemy za pomoc i zaangażowanie w przedsięwzięcie.
Spotkajmy się w czasie, który zobowiązuje do szczególnej zadumy. Ekspozycja ta, to nie tylko zbiór dokumentów, książek, cytatów, ostatnich zapisków poczynionych ręką jeńców – to przede wszystkim hołd złożony polskim bohaterom zamordowanym w 1940 roku. To nasza wspólna walka o prawdę i pamięć, które miały zostać zgładzone.
Ofiarami stalinowskiego reżimu byli nie tylko oficerowie, podoficerowie i szeregowi żołnierze Wojska Polskiego, funkcjonariusze Policji Państwowej, żołnierze Korpusu Ochrony Pogranicza i innych formacji mundurowych. Zginęli także naukowcy, lekarze, inżynierowie, nauczyciele, urzędnicy państwowi, przedsiębiorcy, sportowcy, przedstawiciele wolnych zawodów, także osadnicy, ziemianie, fabrykanci. Zgładzono elitę ówczesnego państwa polskiego.
Zamordowanych strzałem w potylicę pogrzebano w masowych grobach w Katyniu, Miednoje, Piatichatkach, Bykowni, Charkowie. W przypadku ok. 6–7 tys. ofiar w innych nieznanych miejscach prawdopodobnie m.in. Kuropatach na Białorusi.
Wystawa ma na celu oddanie głosu Tym, którzy mówić już nie mogą. Pochylmy się więc nad ich ostatnimi słowami kierowanymi do bliskich w listach, na kartkach pocztowych czy w notesach. W zachowanej korespondencji i notatkach przetrwała tęsknota, obawy, niepewność jutra, modlitwy. Czytamy je w ciszy ze ściśniętym sercem. Słowa płynące do nas z przeszłości są równie przejmujące jak guziki, które przetrwały śmierć. Wystawę można oobejrzeć w holu Biblioteki PANS w dniach 7.04 do 7.05.2026 roku
