Światowe Dziedzictwo UNESCO w praktyce – zajęcia terenowe studentów Turystyki i rekreacji

W dniu 7 maja 2026 roku studenci II roku Turystyki i Rekreacji, a jednocześnie członkowie SKN Zabytkoznawców i Krajoznawców mieli okazję wybrać się do niedaleko położonego od Krosna – Haczowa, miejscowości, która z pozoru jest niewielką wsią, a tak naprawdę jest sercem architektury drewnianej ziem Polski i Europy. To tutaj znajduje się zabytkowy drewniany kościół wpisany na Listę światowego Dziedzictwa UNESCO, który mogliśmy pod przewodnictwem i opieką prof. Piotra Łopatkiewicza oraz dra Rafała Kapicy zwiedzić.

Dawny Kościół Parafialny WniebowzięciaMatki Bożej i Św. Michała Archanioła jest jednym z najcenniejszych zabytków architektury drewnianej w Polsce i Europie. Wybudowany został w połowie XV wieku w konstrukcji zrębowej. Ze względu na wysokiej klasy materiały budulcowe i zaawansowane techniki warsztatowe można stwierdzić, że jego fundatorem mógł być sam król Kazimierz Jagiellończyk.

Będąc przed i we wnętrzu kościoła mieliśmy okazję wysłuchać wykładu i poznać charakterystykę architektury drewnianej, rozwijając tym samym wiedzę i umiejętności zdobyte w trakcie zajęć programowych z przedmiotu Historia Architektury i Sztuki, które odbywaliśmy w ubiegłym semestrze. Mieliśmy okazję być w części kościoła na ogół niedostępnej, czyli dzwonnicy i partiach strychowych, gdzie z bliska przyglądaliśmy się elementom konstrukcyjnym storczykowej więźby dachowej. Najcenniejszym elementem, który mogliśmy podziwiać były średniowieczne malowidła ścienne i stropowe. Odkryte w 1955 roku przez Jerzego i Stanisława Gadomskich. Przedstawiają głównie sceny biblijne i figuralne oraz antropomorficzne. Dzięki od lat trwającym pracom konserwatorskim, których konsultantem naukowym jest również prof. Łopatkiewicz, możemy z roku na rok oglądać nowe odkrywane fragmenty pierwotnych gotyckich malowideł z 1494 roku!

Innym ciekawym i cennym elementem jest wyposażenie kościoła, a szczególnie zespół polichromowanych ław kościelnych z przełomu XVII i XVIII w, pochodzących z nieistniejącego już kościoła Jezuitów, który znajdował się w miejscu, gdzie dzisiaj mieści się Kampus naszej uczelni przy ulicy Kazimierza Wielkiego w Krośnie.

Wyjazd do Haczowa był dla studentów cenną lekcją historii, architektury i ochrony dziedzictwa kulturowego. Możliwość bezpośredniego kontaktu z jednym z najcenniejszych zabytków drewnianej architektury sakralnej w Europie pozwoliła poszerzyć wiedzę zdobytą podczas zajęć akademickich oraz lepiej zrozumieć znaczenie działań konserwatorskich prowadzonych przy obiektach zabytkowych.

Relacja i fotorelacja: Wiktoria Jakieła – Prezes SKN Zabytkoznawców i Krajoznawców

Pod sobotami, przy portalu wejścia południowego
Fragmenty unikatowej konstrukcji zrębowej z 1459 roku!
Wykład naszego profesora o znaczeniu figuralnych malowideł ściennych wnętrza, pochodzących z 1494 roku!
Wykładu ciąg dalszy…
Upadek pod Krzyżem, malowidło z 1494 roku!
Krucyfiks tęczowy z końca XVII wieku
Wjazd do Jerozolimy i Ostatnia wieczerza – malowidła na ścianie północnej prezbiterium z 1494 roku
Chrystus pod baldachimem – unikatowe malowidło gotyckie na deskach stropu w nawie
Postać św. Michała Archanioła (patrona kościoła w Haczowie) na deskach stropu nawy
Profesor zapoznaje nas z problematyką badawczo-konserwatorską największego na ziemiach polskich zespołu malowideł średniowiecznych
W izbicy, czyli pięterku dzwonowym wieży-dzwonnicy
Sygnaturka na kalenicy dachu, widziana z pięterka izbicy dzwonowej
Na strychu kościoła, w strefie tzw. storczykowej więźby dachowej z połowy XV wieku
Trochę trzeba się powspinać
Przy wejściu zachodnim
Sylweta okazałej wieży-dzwonnicy konstrukcji słupowo-ramowej, górą izbica dzwonowa
Widok na kościół od strony południowej, pod okapem dachu słynne zaczepy
Czas wracać do Krosna