Ca\u0142y proces zostawania dawc\u0105 szpiku sk\u0142ada si\u0119 z 3 etap\u00f3w<\/strong>: <\/p>\n I. Kwalifikacja potencjalnych dawc\u00f3w kom\u00f3rek krwiotw\u00f3rczych<\/strong> 1. Rejestracja<\/strong><\/p>\n W rejestracji RCKiK nale\u017cy pobra\u0107 i wype\u0142ni\u0107<\/p>\n – \u201eKart\u0119 Ewidencyjn\u0105\u201d <\/p>\n – \u201eKwestionariusz dla dawc\u00f3w\u201d<\/p>\n 2. Badanie lekarskie<\/strong><\/p>\n Po rejestracji kandydat przechodzi badania lekarskie. Lekarz RCKiK decyduj\u0119, czy aktualny stan zdrowia pozwala na zakwalifikowanie danej osoby jako potencjalnego dawc\u0119 szpiku. W gabinecie lekarskim dawca mo\u017ce te\u017c uzyska\u0107 wyczerpuj\u0105ce informacje na nurtuj\u0105ce go pytania i ewentualne w\u0105tpliwo\u015bci.<\/p>\n 3.Laboratorium<\/strong><\/p>\n Od potencjalnego dawcy szpiku pobiera si\u0119 oko\u0142o 12 ml krwi \u017cylnej celem wykonania badania antygen\u00f3w zgodno\u015bci tkankowej klasy I i II (HLA).<\/p>\n Wyniki badania i dane osobowe zostaj\u0105 zapisane w bazie kandydat\u00f3w na dawc\u0119 szpiku kostnego.<\/p>\n <\/p>\n II. Oczekiwanie na chorego o takich samych cech zgodno\u015bci tkankowych<\/strong><\/p>\n Mo\u017ce si\u0119 okaza\u0107, \u017ce przez ca\u0142e \u017cycie nie zostaniesz dawc\u0105 szpiku kostnego, poniewa\u017c \u017caden chory nie b\u0119dzie mia\u0142 takich samych cech zgodno\u015bci tkankowych jak Ty. Je\u015bli jednak znajdzie si\u0119 osoba, kt\u00f3ra b\u0119dzie potrzebowa\u0142a Twojego szpiku to uruchamia si\u0119 procedur\u0119 ostatecznej kwalifikacji dawcy i pobrania materia\u0142u do transplantacji.<\/p>\n <\/p>\n III. Oddanie kom\u00f3rek krwiotw\u00f3rczych<\/strong><\/p>\n Decyzja o wyborze jednej z poni\u017cszych metod uzale\u017cniona jest od stanu zdrowia i preferencji chorego na bia\u0142aczk\u0119 pacjenta. W miar\u0119 mo\u017cliwo\u015bci bierze si\u0119 \u017cyczenia dawcy.<\/strong><\/p>\n a) Pobranie kom\u00f3rek krwiotw\u00f3rczych z krwi obwodowej:<\/strong><\/p>\n W takim przypadku dawca otrzymuje przez 4 lub 5 dni lek zwi\u0119kszaj\u0105cy liczb\u0119 kom\u00f3rek krwiotw\u00f3rczych kr\u0105\u017c\u0105cych we krwi obwodowej. Nast\u0119pnie kom\u00f3rki krwiotw\u00f3rcze s\u0105 pobierane z krwi obwodowej w trakcie procedury nazywanej aferez\u0105. Zwykle do aferezy zak\u0142adane s\u0105 dwie ig\u0142y do \u017cy\u0142 w lewym i prawym dole \u0142okciowym. Krew pobierana jest w spos\u00f3b ci\u0105g\u0142y z jednej \u017cy\u0142y, w separatorze kom\u00f3rkowym oddzielane s\u0105 kom\u00f3rki krwiotw\u00f3rcze, a nast\u0119pnie krew pozbawiona tych kom\u00f3rek wraca do dawcy przez ig\u0142\u0119 umieszczon\u0105 w drugiej \u017cyle.<\/p>\n b) Pobieranie szpiku kostnego metod\u0105 wielokrotnych nak\u0142u\u0107 ko\u015bci biodrowej:<\/strong><\/p>\n Ta metoda wymaga 2-3 dniowej hospitalizacji. Odbywa si\u0119 na sali operacyjnej, w znieczuleniu og\u00f3lnym. Pobiera si\u0119 ok. 500 \u2013 1500 ml szpiku. Ubytek ten w ci\u0105gu kilku dni ulega odnowieniu. Zabieg trwa oko\u0142o 1 godziny. Niekiedy pod koniec zabiegu, dawcy przetacza si\u0119 jego w\u0142asn\u0105 krew, pobran\u0105 10 dni wcze\u015bniej. Obecnie zabieg ten stosuje si\u0119 coraz rzadziej. <\/p>\n a) zabieg pobierania kom\u00f3rek (afereza) jest bezpieczny<\/strong> i jego zasada jest identyczna z powszechnie wykonywanym od kilkunastu lat pobieraniem p\u0142ytek krwi od dawc\u00f3w w stacjach krwiodawstwa. Podstawowe objawy uboczne aferezy to b\u00f3l w miejscu nak\u0142ucia \u017cy\u0142 oraz objawy b\u0119d\u0105ce nast\u0119pstwem podawania \u015brodk\u00f3w przeciwkrzepliwych w czasie aferezy takie jak delikatne mrowienie, dr\u0119twienie j\u0119zyka, ust, palc\u00f3w. Ust\u0119puj\u0105 bardzo szybko po podaniu preparat\u00f3w wapnia. Afereza mo\u017ce powodowa\u0107 r\u00f3wnie\u017c przej\u015bciowe obni\u017cenie liczby p\u0142ytek krwi.<\/p>\n b) pobranie szpiku jak ka\u017cdy zabieg wykonywany w znieczuleniu og\u00f3lnym niesie za sob\u0105 potencjalne zagro\u017cenia zwi\u0105zane ze znieczuleniem. Mo\u017ce wyst\u0105pi\u0107 b\u00f3l gard\u0142a spowodowany zak\u0142adaniem rurki intubacyjnej. Nast\u0119pstwem znieczulenia og\u00f3lnego mog\u0105 by\u0107 r\u00f3wnie\u017c nudno\u015bci, wymioty i b\u00f3l g\u0142owy. Sam zabieg pobrania szpiku mo\u017ce skutkowa\u0107 b\u00f3lem, obrz\u0119kiem lub tkliwo\u015bci\u0105 w okolicy nak\u0142ucia, spowodowanym uszkodzeniem tkanek w czasie aspiracji szpiku. Zazwyczaj szybko ust\u0119puj\u0105 objawy zwi\u0105zane ze znieczuleniem og\u00f3lnym, a szpik w pe\u0142ni si\u0119 regeneruje w ci\u0105gu 2-3 tygodni.<\/p>\n Szpik od dawc\u00f3w pobierany jest nieodp\u0142atnie z zachowaniem pe\u0142nej dobrowolno\u015bci i anonimowo\u015bci dawcy.<\/p>\n Koszty zwi\u0105zane z ewentualnymi podr\u00f3\u017cami do o\u015brodk\u00f3w wykonuj\u0105cych przeszczepy, rekompensaty za opuszczone dni w pracy b\u0119d\u0105 pokryte a dawca obj\u0119ty specjaln\u0105 opiek\u0105 lekarsk\u0105 zar\u00f3wno podczas bada\u0144, zabiegu pobrania szpiku jak i p\u00f3\u017aniej.<\/p>\n <\/p>\n Dawca szpiku najlepszym dawc\u0105 p\u0142ytek.<\/strong><\/p>\n U chorych, po przeszczepieniu kom\u00f3rek krwiotw\u00f3rczych, a tak\u017ce u innych chorych na nowotwory i choroby mieloproliferacyjne w trakcie leczenia cz\u0119sto dochodzi do znacznego obni\u017cenia p\u0142ytek krwi. Wyst\u0119puj\u0105ca u nich ma\u0142op\u0142ytkowo\u015b\u0107 stanowi bezpo\u015brednie zagro\u017cenie ich \u017cycia wskutek krwawie\u0144. Jedynym sposobem ratowania \u017cycia jest w takich przypadkach przetoczenie koncentratu krwinek p\u0142ytkowych. Niestety, po przetoczeniu koncentrat\u00f3w p\u0142ytek krwi od przypadkowych krwiodawc\u00f3w u niekt\u00f3rych chorych pojawiaj\u0105 si\u0119 przeciwcia\u0142a do antygen\u00f3w HLA klasy I. Dalsze leczenie ratuj\u0105ce \u017cycie chorego jest mo\u017cliwe tylko przy u\u017cyciu p\u0142ytek krwi od dawcy zgodnego w zakresie antygen\u00f3w HLA.<\/p>\n Osoby, kt\u00f3re zg\u0142aszaj\u0105 si\u0119 jako potencjalni dawcy szpiku maj\u0105 oznaczone te antygeny HLA, kt\u00f3re wyst\u0119puj\u0105 r\u00f3wnie\u017c na p\u0142ytkach krwi. Spo\u015br\u00f3d nich, bez zb\u0119dnej zw\u0142oki i dodatkowych bada\u0144 immunogenetycznych, mog\u0105 by\u0107 wybrani dawcy zgodnych w zakresie HLA i skutecznych p\u0142ytek krwi. Apelujemy by\u015b wyrazi\u0142\/a zgod\u0119 na powiadomienie Ciebie o potrzebie oddania p\u0142ytek dla chorego z ma\u0142op\u0142ytkowo\u015bci\u0105.<\/p>\n Pobranie p\u0142ytek krwi nie r\u00f3\u017cni si\u0119 zasadniczo od oddania krwi. Jest zabiegiem niebolesnym wykonywanym przy u\u017cyciu nowoczesnych separator\u00f3w kom\u00f3rkowych. Od pobieranej ma\u0142ymi porcjami krwi \u017cylnej oddzielany jest koncentrat krwinek p\u0142ytkowych, a wszystkie pozosta\u0142e sk\u0142adniki zwracane s\u0105 do drugiej \u017cy\u0142y. Zabieg trwa ok. 90 minut.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Ca\u0142y proces zostawania dawc\u0105 szpiku sk\u0142ada si\u0119 z 3 etap\u00f3w: I. Kwalifikacja potencjalnych dawc\u00f3w kom\u00f3rek krwiotw\u00f3rczych 1. Rejestracja W rejestracji RCKiK nale\u017cy pobra\u0107 i wype\u0142ni\u0107 – \u201eKart\u0119 Ewidencyjn\u0105\u201d – \u201eKwestionariusz dla dawc\u00f3w\u201d 2. Badanie lekarskie Po rejestracji kandydat przechodzi badania lekarskie. Lekarz RCKiK decyduj\u0119, czy aktualny stan zdrowia [\u2026] <\/p>\n
<\/strong><\/p>\n
Czy pobranie kom\u00f3rek krwiotw\u00f3rczych jest bezpieczne dla dawcy i jakie mog\u0105 wyst\u0105pi\u0107 powik\u0142ania?<\/strong><\/p>\n