Rosyjski oligarcha: „Jewgienij Rojzman zosta\u0142 zatrzymany. Operacja specjalna czyni swoje: wyzwala rosyjskie ziemie na Ukrainie i oczyszcza sam\u0105 Rosj\u0119”.<\/p>\n\n\n\n
24 sierpnia nad ranem policja w Jekaterynburgu aresztowa\u0142a we w\u0142asnym jego mieszkaniu Jewgienija Rojzmana (rocznik 1962 r.), znanego tam powszechnie i niezwykle popularnego niedawnego mera miasta (do 2018), a zarazem jednego z ostatnich uczciwych polityk\u00f3w Rosji. Przynajmniej w\u015br\u00f3d tych, kt\u00f3rzy w putinowskiej Rosji ostali si\u0119 jeszcze jakim\u015b cudem na wolno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n
Rojzman wraz otoczeniem wyra\u017anie spodziewali si\u0119 tego aresztowania, gdy\u017c na przyby\u0142ych do mieszkania eksmera uzbrojonych i zakwefionych a\u017c po oczy osi\u0142k\u00f3w czekali na schodach ludzie Rojzmanowi bliscy. Kto\u015b przytomnie nagra\u0142 w korytarzu kom\u00f3rk\u0105 moment wyprowadzania aresztowanego, kt\u00f3ry zd\u0105\u017cy\u0142 jeszcze poinformowa\u0107 zebranych, z jakiego paragrafu i za co go zatrzymuj\u0105. Okazuje si\u0119, \u017ce za wyg\u0142oszon\u0105 gdzie\u015b na YouTubie fraz\u0119 \u201ewtargni\u0119cie do Ukrainy”, z paragrafu 280.3 kodeksu karnego FR.<\/p>\n\n\n\n
Rojzman rzuci\u0142 jeszcze: \u201eB\u0119d\u0119 to powtarza\u0142 zawsze i teraz te\u017c tak powiem”. Do donosu na Rojzmana (\u201etam gdzie trzeba”) przyzna\u0142 si\u0119 natychmiast w sieci prawos\u0142awny oligarcha Konstantin Ma\u0142ofiejew, kieruj\u0105cy portalem Car\u2019grad:<\/p>\n\n\n\n
\u201eJewgienij Rojzman zosta\u0142 zatrzymany. Organy \u015bcigania wzi\u0119\u0142y si\u0119 wreszcie za rusofob\u00f3w, prawdziwych wrog\u00f3w rosyjskiej pa\u0144stwowo\u015bci. Nie ma w\u0105tpliwo\u015bci, \u017ce zatrzymanie jest w du\u017cej mierze spowodowane inicjatyw\u0105 Centrum Praw Cz\u0142owieka w Car\u2019gradzie, kt\u00f3re prze\u015bledzi\u0142o dzia\u0142alno\u015b\u0107 Rojzmana. Operacja specjalna czyni swoje: nie tylko wyzwala rosyjskie ziemie na Ukrainie, ale i oczyszcza sam\u0105 Rosj\u0119”.<\/p>\n\n\n\n
Tak\u0105 donosicielsk\u0105 \u201eoperacj\u0119 specjaln\u0105” wspiera rzeczywi\u015bcie ogromna rzesza zwyk\u0142ych mieszka\u0144c\u00f3w Rosji wszelakiej narodowo\u015bci. W tym samym czasie najwi\u0119kszy tamtejszy pa\u0144stwowy cenzor \u2013 Roskomnadzor \u2013 poda\u0142 na swym portalu oficjaln\u0105 informacj\u0119, \u017ce w ci\u0105gu pierwszego p\u00f3\u0142rocza 2022 r. obywatele z\u0142o\u017cyli 144 tys. 835 zawiadomie\u0144, z czego a\u017c 80 proc. drog\u0105 elektroniczn\u0105. Czyli \u017ce \u201eobywatelskie donosy” sk\u0142adaj\u0105 ludzie bynajmniej nie starzy. Przy czym zdecydowana wi\u0119kszo\u015b\u0107 s\u0142anych do organ\u00f3w zawiadomie\u0144 dotyczy\u0142a \u201eumieszczania w internecie nielegalnych informacji, a w szczeg\u00f3lno\u015bci fejk\u00f3w o specjalnej operacji wojskowej na Ukrainie”.<\/p>\n\n\n\n
Ten mer to Robin Hood
Po raz pierwszy szerzej us\u0142ysza\u0142em o Rojzmanie od pisarza Dmitrija Bykowa (obecnie w USA), kt\u00f3ry jeszcze w maju 2014 r., w wywiadzie udzielonym koledze i mnie w Kro\u015bnie na Podkarpaciu, notabene podczas Mi\u0119dzynarodowego Festiwalu M\u0142odzie\u017cy z udzia\u0142em m.in. Rosjan i Ukrai\u0144c\u00f3w, tak m\u00f3wi\u0142 o zmianach czekaj\u0105cych jego zdaniem \u00f3wczesn\u0105 Rosj\u0119:<\/p>\n\n\n\n
\u201eDecentralizacja na pewno, a to oznacza ogromne zmiany w systemie zarz\u0105dzania krajem. Dzi\u015b ten system ma charakter wy\u0142\u0105cznie wertykalny. A nie dzia\u0142a, bo biurokracja t\u0142umi wszystko, co idzie z g\u00f3ry\u2026 Czyli to samo, o czym zawsze m\u00f3wi\u0142 So\u0142\u017cenicyn \u2013 w\u0142adza lokalna, na miejscu. Ziemstwa [organy samorz\u0105du terytorialnego] albo jakie\u015b alternatywy ziemstwa, kt\u00f3re w\u0142\u0105czaj\u0105 ludzi w system zarz\u0105dzania krajem.<\/p>\n\n\n\n
Dok\u0142adnie to, co robi teraz w Jekaterynburgu Rojzman, dlatego w\u0142a\u015bnie budzi on we w\u0142adzach w Moskwie tak\u0105 w\u015bciek\u0142o\u015b\u0107, a przecie\u017c jest cz\u0142owiekiem ca\u0142kowicie propa\u0144stwowym, takie ma przekonania. Bynajmniej nie jest przeciwnikiem w\u0142adzy centralnej, nie wychodzi\u0142 w Jekaterynburgu na demonstracje\u2026 Ale robi rzecz znacznie bardziej niebezpieczn\u0105 \u2013 w\u0142\u0105cza mieszka\u0144c\u00f3w do procesu zarz\u0105dzania krajem. (\u2026) Czym\u017ce bowiem jest organizacja Miasto bez Narkotyk\u00f3w, traktowana przez mieszka\u0144c\u00f3w Jekaterynburga z takim uwielbieniem? To w\u0142a\u015bnie system samorz\u0105dno\u015bci miasta. Niestety, a raczej na szcz\u0119\u015bcie, nie tylko w obszarze walki z narkomani\u0105.<\/p>\n\n\n\n
Jak postrzegaj\u0105 Rojzmana w regionie? Jak Robin Hooda, kt\u00f3ry pomaga\u0142 potrzebuj\u0105cym podczas kl\u0119ski g\u0142odu, stawa\u0142 w obronie wd\u00f3w i sierot \u2013 Rojzman czyni wszak podobnie”.<\/p>\n\n\n\n
(\u201ePutin \u2013 przeci\u0119tny mened\u017cer z KGB”, z Dmitrijem Bykowem rozmawiaj\u0105 Grzegorz Przebinda i Bartosz Go\u0142\u0105bek, Krosno, maj 2014. \u201eStudia Pigoniana” nr 4\/2021, s. 263).<\/p>\n\n\n\n
\u201eLecz ludzi dobrej woli jest wi\u0119cej”
Rojzman za swego urz\u0119dowania rzeczywi\u015bcie powalczy\u0142 skutecznie w Jekaterynburgu z wszechobecnym handlem narkotykami. Bardzo by\u0142em ciekaw tej postaci, gdy wi\u0119c w 2015 r. nawi\u0105zali\u015bmy z Krosna i Krakowa (UJ) regularne wi\u0119zi naukowo-dydaktyczne z Jekaterynburgiem, szykowa\u0142em si\u0119 na osobiste spotkanie z merem. Tym bardziej \u017ce odwiedzaj\u0105cy nas jekaterynbur\u017canie z Uniwersytetu Pedagogicznego wypowiadali si\u0119 o swoim merze z entuzjazmem i przywie\u017ali mi nawet tomik jego wierszy z dedykacj\u0105.<\/p>\n\n\n\n
Kole\u017canki i koledzy z uralskiego uniwersytetu opowiadali tak\u017ce, i\u017c Rojzman wybiera si\u0119 codziennie rankiem na przebie\u017cki po Jekaterynburgu, rozmawiaj\u0105c zawsze z mieszka\u0144cami. I nawet z sukcesem, jak m\u00f3wili, biega klasyczne maratony, co zaimponowa\u0142o mi tak samo jak jego dzia\u0142alno\u015b\u0107 polityczna czy proza i poezja. Tym bardziej \u017ce zosta\u0142em przeze\u0144 zaproszony na wsp\u00f3lny sierpniowy bieg marato\u0144ski do Jekaterynburga, do czego niestety nigdy nie dosz\u0142o.<\/p>\n\n\n\n
Gdy bowiem w lipcu 2018 r. wybra\u0142em si\u0119 wreszcie s\u0142u\u017cbowo, wesp\u00f3\u0142 z dziekanem wydzia\u0142u filologicznego UJ W\u0142adys\u0142awem Witaliszem, do Jekaterynburga, to Rojzmana jako mera ju\u017c tam nie zastali\u015bmy. Jeszcze bowiem w maju tego roku porzuci\u0142 ostatecznie urz\u0105d, nie mog\u0105c znie\u015b\u0107 politycznych nacisk\u00f3w moskiewskiego centrum.<\/p>\n\n\n\n
A jeszcze b\u0119d\u0105c merem, Rojzman zacz\u0105\u0142 organizowa\u0107 dla mieszka\u0144c\u00f3w miasta i okolic regularny dy\u017cur osobisty, kt\u00f3rego nie zaniecha\u0142 a\u017c do momentu aresztowania. Ca\u0142y czas by\u0142 bowiem przekonany, \u017ce ludzi dobrych jest o wiele wi\u0119cej ani\u017celi tych z\u0142ych. Tak\u017ce w dzisiejszej Rosji. Cz\u0119sto wi\u0119c korzysta\u0142 z dobroci tych pierwszych, aby wspomaga\u0107 materialnie cho\u0107by rzesz\u0119 inwalid\u00f3w, sierot i innych, kt\u00f3rym obecna w\u0142adza nie przyznaje prawa do godnego istnienia.<\/p>\n\n\n\n
Donosiciele
Do grona dobrych ludzi z Jekaterynburga i okolic nie mog\u0119 niestety zaliczy\u0107 paru znanych mi osobi\u015bcie postaci, kt\u00f3re odwiedza\u0142y nas w ostatnich latach w Krakowie i Kro\u015bnie, a i przyjmowa\u0142y nader go\u015bcinnie w swej uczelni w stolicy Uralu \u015arodkowego.<\/p>\n\n\n\n
Moje gorzkie o nich refleksje zwi\u0105zane s\u0105 ze \u015bwie\u017cymi losami ksi\u0105\u017cki dla dzieci i m\u0142odzie\u017cy autorstwa Olgi Ko\u0142pakowej pt. \u201ePio\u0142unowa choinka” (2017). Opowiada ona o dzieciach rosyjskich Niemc\u00f3w, wysiedlonych na rozkaz Stalina podczas II wojny \u015bwiatowej z ojczystego Powo\u0142\u017ca na A\u0142taj.<\/p>\n\n\n\n
Opowie\u015b\u0107 by\u0142a do niedawna zalecana jako lektura dodatkowa dla dzieci i m\u0142odzie\u017cy, a w 2019 r. zosta\u0142a nawet uhonorowana specjaln\u0105 nagrod\u0105 jako \u201enajlepsza wojenno-patriotyczna ksi\u0105\u017cka dla dzieci”. Jednak w obecnym amoku wojenno-patriotycznym wzbudzi\u0142a czujno\u015b\u0107 ideologiczn\u0105 dw\u00f3ch wa\u017cnych, znanych nam dobrze w Krakowie i na Podkarpaciu, os\u00f3b ze \u015brodowiska naukowego Jekaterynburga \u2013 Swiet\u0142any Miniurowej, rektorki Uralskiego Pa\u0144stwowego Uniwersytetu Pedagogicznego, oraz Iwana Popa, tamtejszego prorektora do spraw wychowania m\u0142odzie\u017cy.<\/p>\n\n\n\n
Ten ostatni politruk, jak si\u0119 okazuje, przygotowa\u0142 znienacka, w porozumieniu ze sw\u0105 szefow\u0105, oficjalny donos na ksi\u0105\u017ck\u0119 \u201ePio\u0142unowa choinka”, kt\u00f3rej zarzuci\u0142 \u201eliberalno-europejsk\u0105 orientacj\u0119 zr\u00f3wnuj\u0105c\u0105 Hitlera ze Stalinem” oraz \u201eromantyzacj\u0119 emigracji”. A to w efekcie, zdaniem Iwana Popa, \u201eprzeciwdzia\u0142a wysi\u0142kom Rosji na rzecz ratowania narodu i potencja\u0142u ludzkiego”.<\/p>\n\n\n\n
Ta be\u0142kotliwa, m\u00f3wi\u0105c ogl\u0119dnie, ekspertyza przes\u0142ana zosta\u0142a przez dw\u00f3jk\u0119 uniwersyteckich delator\u00f3w do w\u0142adz obwodu swierd\u0142owskiego, po czym ksi\u0105\u017cka \u201ePio\u0142unowa choinka” rzeczywi\u015bcie zacz\u0119\u0142a systematycznie znika\u0107 z miejscowych bibliotek. Dzi\u015b s\u0142ysz\u0119, \u017ce kto\u015b tam na g\u00f3rze przyszed\u0142 jednak po rozum do g\u0142owy i tego haniebnego procesu \u2013 wbrew ideowej gorliwo\u015bci Popa z Miniurow\u0105 \u2013 mimo wszystko zaniechano. A zd\u0105\u017cyli oni jeszcze \u2013 maj\u0105c wcze\u015bniej usta pe\u0142ne fraz o \u201eeuropejskiej integracji”, a tak\u017ce i zachwytu nad Rojzmanem \u2013 przys\u0142a\u0107 do Krosna wypowiedzenie umowy o wsp\u00f3\u0142pracy. My sami nie musieli\u015bmy si\u0119 ju\u017c tym na szcz\u0119\u015bcie trudzi\u0107.<\/p>\n\n\n\n
Przecudna kraina newia\u0144skich ikon
Filmik z wyprowadzania aresztowanego Rojzmana z jego mieszkania pokazuje skromn\u0105 klatk\u0119 schodow\u0105 w r\u00f3wnie skromnym miejskim bloku. Sam Rojzman m\u00f3wi\u0142 o sobie jeszcze tydzie\u0144 przed aresztowaniem, w d\u0142ugiej rozmowie na YouTubie, nagranej w Jekaterynburgu przez przyby\u0142\u0105 tam specjalnie z \u0141otwy dziennikark\u0119 Jekatierin\u0119 Gordiejew\u0105: \u201eWszyscy wiedz\u0105, \u017ce w mie\u015bcie by\u0142 mer, kt\u00f3ry nigdy nie bra\u0142 \u0142ap\u00f3wek, i \u017ce z tym merem m\u00f3g\u0142 si\u0119 spotka\u0107 ka\u017cdy mieszkaniec miasta”.<\/p>\n\n\n\n
Przy czym niema\u0142o z tego, co Rojzman uczciw\u0105 prac\u0105 zarobi\u0142, powydawa\u0142 wraz ze sw\u0105 fundacj\u0105 na pomoc dla ogromnej rzeszy biednych. A i niezwyk\u0142e bezinteresowne pasje kulturowe sporo go kosztowa\u0142y. Jest bowiem wielkim pasjonatem ikony, a w szczeg\u00f3lno\u015bci tworzonej od XVIII wieku a\u017c do rewolucji 1917 r. ikony staroobrz\u0119dowc\u00f3w z Newia\u0144ska na Uralu \u015arodkowym. Ju\u017c w 1999 r. za\u0142o\u017cy\u0142 w Jekaterynburgu prywatne Muzeum Ikony Newia\u0144skiej, gdzie przez lata zebra\u0142, cz\u0119sto ratuj\u0105c przed zniszczeniem albo nielegalnym wywiezieniem z Rosji, ponad 700 niezwykle kunsztownych miejscowych ikon. Go\u015bcie odwiedzaj\u0105cy t\u0142umnie t\u0119 przestrze\u0144 za bilety p\u0142aci\u0107 nie musz\u0105.<\/p>\n\n\n\n
Filmowe migawki z przecudnej krainy newia\u0144skich ikon zawiera wspomniana rozmowa z Gordiejew\u0105, pe\u0142na zarazem odniesie\u0144 eschatologicznych. Dobrotliwy, jakim go dot\u0105d po\u015brednio zna\u0142em, Rojzman pokazuje dziennikarce ikon\u0119 \u201ePowt\u00f3rne przyj\u015bcie Chrystusa”, ogromn\u0105, wa\u017c\u0105c\u0105 a\u017c 70 kilogram\u00f3w, kt\u00f3r\u0105 podarowa\u0142 mu w jednej z uralskich wsi tamtejszy staroobrz\u0119dowiec. \u015awi\u0119ty obraz uratowa\u0142 po rewolucji przed zag\u0142ad\u0105 ojciec staroobrz\u0119dowca, wynosz\u0105c go potajemnie z cerkwi i chowaj\u0105c w stodole.<\/p>\n\n\n\n
Ju\u017c w czasach wsp\u00f3\u0142czesnych objawili si\u0119 we wsi \u201emoskiewscy kupcy”, kt\u00f3rzy dla wygody transportu chcieli poci\u0105\u0107 ikon\u0119 na kawa\u0142ki, aby potem ju\u017c w miejscu docelowym poskleja\u0107 j\u0105 na nowo. Staroobrz\u0119dowiec m\u00f3wi do Rojzmana, \u017ce przegna\u0142 ich, strasz\u0105c jak\u0105\u015b strzelb\u0105, a teraz, znaj\u0105c swojego go\u015bcia z telewizji, darowuje mu ikon\u0119 do muzeum.<\/p>\n\n\n\n
Rojzman cytuje w filmie Gordiejewej z ogromn\u0105 pasj\u0105 d\u0142u\u017csze fragmenty z Ewangelii Mateusza, do kt\u00f3rych \u015bwi\u0119ty \u00f3w obraz odsy\u0142a. Mowa jest tam najpierw o stoj\u0105cych po prawej stronie Chrystusa ludziach zbawionych, ale pasja Rojzmana jako lektora przejawia si\u0119 szczeg\u00f3lnie w drugiej po\u0142owie fragmentu, gdzie mowa o pot\u0119pionych.<\/p>\n\n\n\n
\u201eNast\u0119pnie powie tym po lewej stronie: odejd\u017acie ode Mnie, przekl\u0119ci, w ogie\u0144 wieczny, przygotowany diab\u0142u i jego anio\u0142om. Gdy\u017c by\u0142em g\u0142odny, a nie dali\u015bcie Mi je\u015b\u0107, by\u0142em spragniony, a nie dali\u015bcie Mi pi\u0107. By\u0142em obcym przybyszem, a nie przyj\u0119li\u015bcie Mnie, nagim, a nie ubrali\u015bcie Mnie, chorym i w wi\u0119zieniu, a nie odwiedzili\u015bcie Mnie. A oni zapytaj\u0105: Panie, kiedy widzieli\u015bmy Ci\u0119 g\u0142odnym lub spragnionym, lub obcym przybyszem, lub nagim, lub chorym, lub w wi\u0119zieniu \u2013 i nie us\u0142u\u017cyli\u015bmy Ci? Zapewniam was \u2013 odpowie \u2013 czego nie uczynili\u015bcie jednemu z tych najmniejszych, nie uczynili\u015bcie Mnie” (Mt 21, 41-45).<\/p>\n\n\n\n
O samej Rosji Rojzman m\u00f3wi og\u00f3lnie, \u017ce to kraj w z\u0142ym sensie \u201ezaczarowany”, on za\u015b pr\u00f3buje, na sw\u0105 oczywi\u015bcie miar\u0119 i mo\u017cliwo\u015bci \u2013 \u201eodczarowa\u0107 go”. Zbieraj\u0105c po Uralu albo skupuj\u0105c do swego muzeum ikony staroobrz\u0119dowc\u00f3w, potrafi dostrzec ogromny kunszt ich lokalnych wykonawc\u00f3w, a zaraz podkre\u015bla niespotykan\u0105 gdzie indziej w Rosji ich godno\u015b\u0107 cz\u0142owiecz\u0105: \u201eStaroobrz\u0119dowca od razu poznasz. Plecy maj\u0105 wyprostowane, zachowuj\u0105 si\u0119 z godno\u015bci\u0105, rozmawiaj\u0105 z tob\u0105 jak r\u00f3wny z r\u00f3wnym i zawsze wszystko wiedz\u0105. To zupe\u0142nie inny nar\u00f3d\u2026”.<\/p>\n\n\n\n
Tyle tylko, co ju\u017c sam podkre\u015bl\u0119, s\u0142owa te nie odnosz\u0105 si\u0119, niestety, do metropolity Korneliusza, najwy\u017cszego hierarchy Rosyjskiej Cerkwi Prawos\u0142awnej Staroobrz\u0119dowc\u00f3w. On bowiem win\u0105 za wojn\u0119 obarcza wy\u0142\u0105cznie \u201eantyrosyjsk\u0105 Ukrain\u0119”, wo\u0142aj\u0105c np. 6 marca z ambony, \u017ce Rosja po prostu nie mia\u0142a innego wyj\u015bcia i musia\u0142a broni\u0107 praw rosyjskoj\u0119zycznych mieszka\u0144c\u00f3w Ukrainy oraz \u201erepublik Donbasu”. I zarazem wzywa wszystkich \u201eukrai\u0144skich nacjonalist\u00f3w”, aby \u201ez\u0142o\u017cyli bro\u0144”.<\/p>\n\n\n\n
Potomkowie Goebbelsa amputowali ludziom m\u00f3zgi
Dla mnie symbolicznego wr\u0119cz znaczenia nabiera fakt, \u017ce komandosi zaprowadzili aresztowanego Rojzmana z jego mieszkania do Muzeum Ikony Newia\u0144skiej, kt\u00f3re te\u017c poddali ostrej rewizji\u2026 Gdy za\u015b jeszcze na swojej klatce schodowej rzuci\u0142 do obserwuj\u0105cych jego aresztowanie ludzi, \u017ce b\u0119dzie zawsze powtarza\u0142, i\u017c obecna akcja militarna Rosji to \u201ewtargni\u0119cie”, czyli wojna, dobrze wiedzia\u0142, co m\u00f3wi. Wcze\u015bniej by\u0142 ju\u017c bowiem czterokrotnie karany wysokimi grzywnami administracyjnymi za bli\u017aniacze wypowiedzi. Przywo\u0142am je w porz\u0105dku chronologicznym, poczynaj\u0105c od pierwszego dnia wojny:<\/p>\n\n\n\n
Decyzja o wojnie z Ukrain\u0105 to, po pierwsze, zdrada braci, a nast\u0119pnie i zdrada naszego kraju (24 lutego). Rosja rozp\u0119ta\u0142a wojn\u0119 i wtargn\u0119\u0142a do Ukrainy. Dla Ukrainy wojna ta jest wojn\u0105 ojczy\u017anian\u0105. A \u201eoperacja specjalna” to termin potomk\u00f3w Goebbelsa, kt\u00f3rzy z pomoc\u0105 propagandy amputowali ludziom m\u00f3zgi i sumienia (2 marca). Wojna z Ukrain\u0105 jest straszna, absurdalna, nieudolna \u2013 to najbardziej pod\u0142a, haniebna i niesprawiedliwa wojna w ca\u0142ej historii Rosji (8 marca). Nawet na S\u0105dzie Ostatecznym nie wyrzekn\u0119 si\u0119 swoich s\u0142\u00f3w (18 kwietnia). Je\u015bli kto\u015b mi m\u00f3wi, \u017ce w Ukrainie s\u0105 nazi\u015bci, to znaczy, \u017ce uwa\u017ca mnie za debila. Albo \u017ce sam jest szczerym debilem (6 czerwca).<\/p>\n\n\n\n
20 lipca m\u00f3wi\u0142, \u017ce wielu ludzi w Rosji ma straszne wra\u017cenie, i\u017c \u201ez\u0142o zwyci\u0119\u017ca, z\u0142o absolutne, pod\u0142e, k\u0142amliwe”, i rzeczywi\u015bcie \u2013 \u201ena naszych oczach ono zwyci\u0119\u017ca”. Jednak konkludowa\u0142 z nadziej\u0105: \u201eAle to nie jest ca\u0142kiem tak \u2013 tak bowiem nie bywa. Zawsze koniec ko\u0144c\u00f3w jaka\u015b tam sprawiedliwo\u015b\u0107 zwyci\u0119\u017ca”. Zwraca\u0142 si\u0119 te\u017c po\u015brednio do g\u0142\u00f3wnego zarz\u0105dcy Rosji, kt\u00f3remu 7 pa\u017adziernika tego roku ma wybi\u0107 siedemdziesi\u0105tka, napominaj\u0105cymi nie tylko Berlioza s\u0142owami Wolanda: \u201e\u2013 Tak, cz\u0142owiek jest \u015bmiertelny, ale to dopiero p\u00f3\u0142 biedy. Najgorsze jest to, \u017ce bywa \u015bmiertelny znienacka, w tym ca\u0142y szkopu\u0142!”.<\/p>\n\n\n\n
Dzi\u015b jednak, co Rojzman zd\u0105\u017cy\u0142 jeszcze z gorycz\u0105 podkre\u015bli\u0107 w rozmowie z Gordiejew\u0105, \u201eRosja to taki kraj, gdzie mo\u017cna spokojnie trafi\u0107 do wi\u0119zienia, cho\u0107 nie zrobi\u0142o si\u0119 absolutnie nic z\u0142ego”. Wcze\u015bniej wiele razy powtarza\u0142, \u017ce z Rosji nigdy nie wyjedzie, mimo \u017ce bardzo powa\u017cnie liczy si\u0119 z aresztowaniem, cho\u0107 \u201esiedzie\u0107 cz\u0142owiek oczywi\u015bcie ochoty nie ma”.<\/p>\n\n\n\n
A w putinowskiej wojennej Rosji siedz\u0105 ju\u017c za kratkami, czekaj\u0105c na sfingowane procesy, bliscy ideowo Rojzmanowi: W\u0142adimir Kara-Murza (ur. w 1981 r.) i Oleg Jaszyn (1968). 8 lipca s\u0105d w Moskwie zd\u0105\u017cy\u0142 ju\u017c skaza\u0107 na drako\u0144skie siedem lat \u0142agru Aleksieja Gorinowa (rocznik 1961), cz\u0142onka tamtejszej rady miejskiej \u2013 za to, \u017ce wojn\u0119 w Ukrainie okre\u015bli\u0142 jej prawdziwym mianem. Wi\u0119zienne losy heroicznego Aleksieja Nawalnego (rocznik 1976) wymaga\u0142yby osobnego om\u00f3wienia i refleksji.<\/p>\n\n\n\n
Przypnijcie mu do nogi bransolet\u0119
Rojzmanowi gro\u017c\u0105 trzy lata wi\u0119zienia, na szcz\u0119\u015bcie nie dziesi\u0119\u0107. Wynika to z pewnej \u201esubtelno\u015bci” prawnej, o kt\u00f3rej warto tu napomkn\u0105\u0107. Przeciwnicy wojny w Ukrainie s\u0105 oto dzi\u015b w Rosji oskar\u017cani z dw\u00f3ch paragraf\u00f3w, kt\u00f3re media bardzo cz\u0119sto myl\u0105. Podczas gdy wspomniani Kara-Murza i Jaszyn maj\u0105 odpowiada\u0107 za \u201efejki o si\u0142ach zbrojnych Rosji”, to Rojzman jest obwiniany tylko o \u201edyskredytacj\u0119” owych si\u0142.<\/p>\n\n\n\n
Owe \u201efejki” to takie informacje o wojnie, kt\u00f3re nie s\u0105 zgodne z oficjalnymi \u0142garstwami Igora Konaszenkowa, rzecznika ministerstwa obrony. Gdy kto\u015b np. m\u00f3wi publicznie lub do \u017cony\/m\u0119\u017ca w alkowie (je\u015bli ta\/ten oczywi\u015bcie doniesie, a czemu nie?) o zbrodniach w Buczy albo o uderzeniu ukrai\u0144skiej rakiety w kr\u0105\u017cownik \u201eMoskwa”, kt\u00f3ry oficjalne mia\u0142 tylko \u201ezaton\u0105\u0107”, to jest to w\u0142a\u015bnie fejk zagro\u017cony kar\u0105 do dziesi\u0119ciu lat. Z tego paragrafu posadzili na siedem d\u0142ugich lat wspomnianego Gorinowa. Z kolei \u201edyskredytacja” to niezgodna z oficjaln\u0105 lini\u0105 opinia na temat \u201especjalnej operacji wojennej”, za co grozi obwinionemu, i to jest w\u0142a\u015bnie przypadek Rojzmana, kara do lat dw\u00f3ch.<\/p>\n\n\n\n
Jakkolwiek by by\u0142o, mnie w dniu zatrzymania niedawnego mera g\u0142\u0119boko nurtowa\u0142o pytanie, czy ogromna rzesza tych, kt\u00f3rym tak szczodrze a\u017c do ostatniej chwili pomaga\u0142, wyst\u0105pi teraz w jaki\u015b spos\u00f3b w jego obronie. I w znacznej mierze si\u0119 nie zawiod\u0142em, przynajmniej jak dot\u0105d. W sieci ludzie gor\u0105czkowo dyskutowali o organizacji masowych przebie\u017cek w centrum miasta, by cho\u0107 tym sposobem wyrazi\u0107 solidarno\u015b\u0107 z aresztowanym. Do s\u0105du w Jekaterynburgu przyby\u0142a gromada ludzi, skanduj\u0105cych g\u0142o\u015bno: \u201eWolno\u015b\u0107, wolno\u015b\u0107 dla Rojzmana”. A tamtejszy s\u0105d, z tych czy innych wzgl\u0119d\u00f3w, nie zgodzi\u0142 si\u0119 na areszt domowy dla eksmera, czego intensywnie domaga\u0142o si\u0119 \u015bledztwo.<\/p>\n\n\n\n
Zabroni\u0142 mu za to korzystania z telefonu, internetu i wszelkich wyst\u0105pie\u0144 publicznych. I nakaza\u0142 przypi\u0105\u0107 do nogi kontroln\u0105 bransolet\u0119, aby Rojzman nie uciek\u0142 czasem z Jekaterynburga. Jednak pocz\u0105tkowe informacje, \u017ce b\u0119d\u0105 go przewozi\u0107 dla cel\u00f3w \u015bledztwa do Moskwy, na szcz\u0119\u015bcie si\u0119 nie potwierdzi\u0142y. Zreszt\u0105 jakikolwiek przysz\u0142y s\u0105d nad Rojzmanem, o czym jestem g\u0142\u0119boko przekonany, mo\u017ce naprawd\u0119 poci\u0105gn\u0105\u0107 niemi\u0142e dla w\u0142adz manifestacje. Heroiczny i uczciwy a\u017c do szpiku ko\u015bci Rojzman jest bowiem dzi\u015b w Jakaterynburgu nie tylko ulubie\u0144cem inteligencji, ale i bohaterem tzw. prostych ludzi.<\/p>\n\n\n\n
***Grzegorz Przebinda \u2013 ur. w 1959 r., filolog rusycysta, historyk idei. Profesor UJ, w latach 2012-20 rektor Karpackiej Pa\u0144stwowej Uczelni im Stanis\u0142awa Pigonia w Kro\u015bnie. Marato\u0144czyk amator, pokona\u0142, jak dot\u0105d, 18 takich bieg\u00f3w, w tym jeden w 2018 w Kijowie \u2013 ze startem i met\u0105 na pl. Niepodleg\u0142o\u015bci.<\/p>\n\n\n\n
\u0179r\u00f3d\u0142o: https:\/\/wyborcza.pl\/magazyn\/51,124059,28859254.html#S.galeria-K.C-B.1-L.1.duzy<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Rosyjski oligarcha: „Jewgienij Rojzman zosta\u0142 zatrzymany. Operacja specjalna czyni swoje: wyzwala rosyjskie ziemie na Ukrainie i oczyszcza sam\u0105 Rosj\u0119”. 24 sierpnia nad ranem policja w Jekaterynburgu aresztowa\u0142a we w\u0142asnym jego mieszkaniu Jewgienija Rojzmana (rocznik 1962 r.), znanego tam powszechnie i niezwykle popularnego niedawnego mera miasta (do 2018), a zarazem jednego [\u2026] <\/p>\n