{"id":14089,"date":"2025-08-01T13:23:31","date_gmt":"2025-08-01T11:23:31","guid":{"rendered":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/?p=14089"},"modified":"2025-08-01T13:23:32","modified_gmt":"2025-08-01T11:23:32","slug":"powstanie-warszawskie-boj-o-wolna-polske","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/powstanie-warszawskie-boj-o-wolna-polske\/","title":{"rendered":"Powstanie Warszawskie \u2013 b\u00f3j o woln\u0105 Polsk\u0119"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>Na mocy rozkazu dow\u00f3dcy Armii Krajowej, gen. Tadeusza Komorowskiego \u201eBora\u201d powstanie warszawskie rozpocz\u0119\u0142o si\u0119 1 sierpnia 1944 r. o 17.00, tzw. godzinie \u201eW\u201d. Mia\u0142o na celu wyzwolenie stolicy spod niemieckiej okupacji przed wkroczeniem do niej Armii Czerwonej. Armia Krajowa i w\u0142adze Polskiego Pa\u0144stwa Podziemnego zamierza\u0142y ujawni\u0107 si\u0119 i wyst\u0105pi\u0107 wobec Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego (utworzonego w Lublinie i zale\u017cnego od woli Stalina) w roli gospodarza (jako jedyna legalna w\u0142adza niepodleg\u0142ej Rzeczypospolitej). Powstanie, planowane na kilka dni, upad\u0142o 3 pa\u017adziernika po 63 dniach walki. W jego wyniku zgin\u0119\u0142o od 16&nbsp;tys. do 18&nbsp;tys. \u017co\u0142nierzy AK i od 150&nbsp;tys. do 180 tys. cywil\u00f3w. Po kapitulacji Warszawa zosta\u0142a doszcz\u0119tnie zniszczona przez Niemc\u00f3w.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>O&nbsp;ile pod wzgl\u0119dem militarnym powstanie zako\u0144czy\u0142o si\u0119 kl\u0119sk\u0105, o tyle pod wzgl\u0119dem politycznym mia\u0142o znaczenie ogromne. Rozpoczynaj\u0105c je, Polacy zademonstrowali d\u0105\u017cenie do odzyskania i utrzymania niepodleg\u0142o\u015bci. Jak pisa\u0142 po wojnie Jan Nowak\u00ad-Jeziora\u0144ski, uczestnik tego niepodleg\u0142o\u015bciowego zrywu, legendarny \u201ekurier z Warszawy\u201d, \u201ewalka nie by\u0142a daremna\u201d, a powstanie warszawskie sprawi\u0142o, \u017ce \u201epa\u0144stwo polskie, chocia\u017c zniewolone i wasalne, zachowa\u0142o swoj\u0105 odr\u0119bno\u015b\u0107, przetrwa\u0142o Stalina, kt\u00f3ry w swych zamys\u0142ach prawdopodobnie chcia\u0142 z niego z czasem uczyni\u0107 cz\u0119\u015b\u0107 ZSRS\u201d. Ulotka dow\u00f3dztwa Armii Krajowej zawiadamiaj\u0105ca o rozpocz\u0119ciu powstania warszawskiego, 1944 r.<\/p>\n\n\n\n<p>W dniu wybuchu powstania warszawskiego Okr\u0119g Warszawa AK i podporz\u0105dkowany mu Kedyw (Kierownictwo Dywersji Komendy G\u0142\u00f3wnej AK) liczy\u0142 ponad 40 tys. \u017co\u0142nierzy, a \u0142\u0105cznie z si\u0142ami porz\u0105dkowymi AK \u2013 nawet 58 tys. (z tego oko\u0142o 17&nbsp;tys. znajdowa\u0142o si\u0119 w obwodach Praga i Powiat). Do wyst\u0105pienia zbrojnego przeciwko niemieckiemu okupantowi przyst\u0105pi\u0142o jednak od 25 tys. do 37 tys. os\u00f3b. Ze wzgl\u0119du na konspiracj\u0119 nie wszyscy zdo\u0142ali dotrze\u0107 do punkt\u00f3w zbornych na czas oraz pobra\u0107 ze skrytek i magazyn\u00f3w bro\u0144. Znane s\u0105 przypadki przyj\u015bcia z pomoc\u0105 walcz\u0105cemu ju\u017c miastu oddzia\u0142\u00f3w AK spoza Warszawy. Na przyk\u0142ad w nocy z 15 na 16 sierpnia 1944 r. oraz 19&nbsp;sierpnia polscy partyzanci i cichociemni dostali si\u0119 z Puszczy Kampinoskiej na \u017boliborz. Z kolei w nocy z 18 na 19 sierpnia 1944 r. przedar\u0142y si\u0119 oddzia\u0142y AK z rejonu Lasu Kabackiego i Las\u00f3w Chojnowskich przez Wilan\u00f3w na Sadyb\u0119.<\/p>\n\n\n\n<p>Szacuje si\u0119, \u017ce dzienny stan powsta\u0144czych wojsk wynosi\u0142 od 25 tys. do 28 tys. os\u00f3b. Pomimo du\u017cych strat w szeregi powsta\u0144cze nieustaj\u0105co wst\u0119powali nowi ochotnicy. W trakcie prac nad \u201eWielk\u0105 ilustrowan\u0105 encyklopedi\u0105 powstania warszawskiego\u201d zebrano informacje o 48 183 osobach, kt\u00f3re zosta\u0142y zidentyfikowane jako \u017co\u0142nierze powstania. Nie wszyscy walczyli jednak r\u00f3wnocze\u015bnie. Opr\u00f3cz m\u0119\u017cczyzn w powstaniu uczestniczy\u0142y tak\u017ce kobiety, kt\u00f3re stanowi\u0142y 14 proc. \u017co\u0142nierzy. Najm\u0142odszy uczestnik walk, Jerzy Szulc ps. Tygrys, mia\u0142 10 lat (udzia\u0142 dzieci i m\u0142odzie\u017cy w powstaniu upami\u0119tnia ods\u0142oni\u0119ty w 1983 r. pomnik Ma\u0142ego Powsta\u0144ca).<\/p>\n\n\n\n<p>Wi\u0119kszo\u015b\u0107 powsta\u0144c\u00f3w by\u0142a \u017co\u0142nierzami AK. Do powstania do\u0142\u0105czyli r\u00f3wnie\u017c cz\u0142onkowie innych niepodleg\u0142o\u015bciowych formacji zbrojnych, m.in. Polskiej Armii Ludowej, Narodowych Si\u0142 Zbrojnych oraz nieliczni (ukrywaj\u0105cy si\u0119 po pacyfikacji powstania w getcie warszawskim) przedstawiciele \u017bydowskiej Organizacji Bojowej. Ci ostatni pod dow\u00f3dztwem por. Icchaka Cukiermana \u201eAntka\u201d utworzyli wraz z akowcami pluton niszczycieli czo\u0142g\u00f3w, kt\u00f3ry walczy\u0142 na \u017boliborzu. W odezwie \u201eDo obro\u0144c\u00f3w warszawskiego getta! Do pozosta\u0142ych przy \u017cyciu \u017byd\u00f3w!\u201d Cukierman wezwa\u0142 do wst\u0119powania do oddzia\u0142\u00f3w powsta\u0144czych. Na czas powstania dow\u00f3dztwu AK podporz\u0105dkowa\u0142y si\u0119 ponadto Oddzia\u0142y Wojskowe Korpusu Bezpiecze\u0144stwa, Oddzia\u0142y Wojskowe Pogotowia Polskich Socjalist\u00f3w oraz dwa bataliony Narodowej Organizacji Wojskowej.<\/p>\n\n\n\n<p>W powstaniu warszawskim walczy\u0142o r\u00f3wnie\u017c 1656 \u017co\u0142nierzy Armii Ludowej oraz wielu policjant\u00f3w granatowych (polskiej policji mundurowej, dzia\u0142aj\u0105cej w Generalnym Gubernatorstwie pod niemieck\u0105 komend\u0105), kt\u00f3rzy ju\u017c wcze\u015bniej nale\u017celi do konspiracji lub utrzymywali z ni\u0105 kontakty. \u017bo\u0142nierze AK nie mieli jednolitych mundur\u00f3w, walczyli w ubraniach cywilnych lub zdobycznych mundurach niemieckich. Zewn\u0119trznie od wrog\u00f3w r\u00f3\u017cnili si\u0119 tylko bia\u0142o\u00adczerwonymi opaskami, orze\u0142kami na czapkach, obszyciami na ko\u0142nierzu i elementami ekwipunku. Walk\u0119 powsta\u0144c\u00f3w utrudnia\u0142y niedobory, przede wszystkim broni i amunicji.<\/p>\n\n\n\n<p>1 sierpnia 1944 r. do dyspozycji \u017co\u0142nierzy by\u0142o tylko 2500 pistolet\u00f3w, 1475 karabin\u00f3w, 420 pistolet\u00f3w maszynowych, 94 r\u0119czne karabiny maszynowe, 20 ci\u0119\u017ckich karabin\u00f3w maszynowych. Posiadano tak\u017ce bro\u0144 produkowan\u0105 przez AK we w\u0142asnym zakresie: miotacze ognia, butelki zapalaj\u0105ce, pistolety \u201eb\u0142yskawice\u201d, granaty (\u201esidol\u00f3wki\u201d i \u201efilipinki\u201d). A wszystko w liczbie pozwalaj\u0105cej na uzbrojenie zaledwie kilku tysi\u0119cy, a nie ponad dwudziestu tysi\u0119cy ludzi. Bro\u0144 i amunicj\u0119 zdobywano na przeciwniku albo otrzymywano dzi\u0119ki alianckim zrzutom. Wobec bombardowa\u0144 prowadzonych przez Luftwaffe i artyleri\u0119 Wehrmachtu powsta\u0144cy pozostawali jednak bezbronni.<\/p>\n\n\n\n<p>Powstanie by\u0142o zrywem ludzi m\u0142odych. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 \u017co\u0142nierzy wkroczy\u0142a w doros\u0142o\u015b\u0107 podczas okupacji. Walczyli r\u00f3wnie\u017c ma\u0142oletni. M\u0142odsi cz\u0142onkowie Szarych Szereg\u00f3w s\u0142u\u017cyli w Harcerskiej Poczcie Polowej oraz podobnie jak kilkunastoletnie dziewcz\u0119ta byli \u0142\u0105cznikami i sanitariuszami, starsi walczyli z broni\u0105 w r\u0119ku na pierwszej linii frontu. Tylko 40 proc. powsta\u0144c\u00f3w przesz\u0142o pe\u0142ne wyszkolenie bojowe, wi\u0119kszo\u015b\u0107 z racji m\u0142odego wieku (65 proc. powsta\u0144c\u00f3w mia\u0142o poni\u017cej 25 lat) nie zd\u0105\u017cy\u0142a odby\u0107 szkolenia wojskowego przed wybuchem wojny. Ci, kt\u00f3rzy je uko\u0144czyli, nie zawsze mogli wykorzysta\u0107 nabyte umiej\u0119tno\u015bci, poniewa\u017c walka w mie\u015bcie stawia\u0142a inne wymagania ni\u017c manewry na poligonach lub kampania 1939 r. Poziom wyszkolenia wojskowego by\u0142 zatem zr\u00f3\u017cnicowany.<\/p>\n\n\n\n<p>Poniewa\u017c kobiety uczestniczy\u0142y w konspiracji d\u0142ugo przed wybuchem powstania, ich udzia\u0142 w zrywie w 1944 r. wydawa\u0142 si\u0119 czym\u015b naturalnym. Podczas powstania nie tylko s\u0142u\u017cy\u0142y jako lekarki, sanitariuszki, piel\u0119gniarki (w s\u0142u\u017cbie sanitarnej \u2013 stanowi\u0142y oko\u0142o 70\u201380 proc. personelu) i \u0142\u0105czniczki, lecz tak\u017ce trafia\u0142y na pierwsz\u0105 lini\u0119 frontu. By\u0142y przewodniczkami w kana\u0142ach. Kobiece Patrole Minerskie bra\u0142y udzia\u0142 w akcjach bojowych, z kolei oddzia\u0142 Dywersja i Sabota\u017c Kobiet m.in. przygotowywa\u0142 sygnalizacj\u0119 dla alianckich lotnik\u00f3w i odbiera\u0142 zrzuty. 12 sierpnia 1944 r. p\u0142k Antoni Chru\u015bciel \u201eMonter\u201d, dow\u00f3dca okr\u0119gu AK Warszawa\u00ad-Miasto i faktyczny dow\u00f3dca wojsk powsta\u0144czych, wyda\u0142 rozkaz uznaj\u0105cy kobiety, kt\u00f3re w okresie konspiracji z\u0142o\u017cy\u0142y przysi\u0119g\u0119 i zosta\u0142y zaliczone do formacji AK, za jej \u017co\u0142nierzy. Zar\u00f3wno powsta\u0144cy, jak i cywile, przyj\u0119li wybuch powstania z wielkim entuzjazmem, kt\u00f3ry demonstrowali, wywieszaj\u0105c na ulicach bia\u0142o\u00adczerwone flagi.<\/p>\n\n\n\n<p>Rado\u015bci towarzyszy\u0142 jednak l\u0119k zwi\u0105zany ze spodziewan\u0105 reakcj\u0105 Niemc\u00f3w i niepewno\u015b\u0107 co do post\u0119powania Stalina. Cywile aktywnie wspierali powsta\u0144c\u00f3w, dostarczaj\u0105c im \u017cywno\u015b\u0107, organizuj\u0105c zaplecze dla \u017co\u0142nierzy AK, bior\u0105c udzia\u0142 w opiece nad rannymi, budowie barykad i odgruzowywaniu miasta. Wanda Figiel, w czasie powstania \u0142\u0105czniczka w stopniu starszego sier\u017canta, wspomina\u0142a, \u017ce powstanie warszawskie \u201eto by\u0142 zryw pochodz\u0105cy z serca, bez przymusu. [\u2026] Wida\u0107 by\u0142o wsp\u00f3lnot\u0119\u201d. Podobne odczucia mia\u0142o wielu \u017co\u0142nierzy powstania i mieszka\u0144c\u00f3w Warszawy. Powsta\u0144cy reprezentowali pe\u0142en przekr\u00f3j spo\u0142ecze\u0144stwa polskiego. Rami\u0119 w rami\u0119 do walki stan\u0119li robotnicy i intelektuali\u015bci, stronnicy niemal wszystkich opcji politycznych, ludzie w r\u00f3\u017cnym wieku, r\u00f3\u017cnego pochodzenia i r\u00f3\u017cnych wyzna\u0144.<\/p>\n\n\n\n<p>Chocia\u017c osobiste motywy udzia\u0142u w powstaniu by\u0142y rozmaite, w relacjach wielu uczestnik\u00f3w powtarza\u0142y si\u0119 podobne d\u0105\u017cenia: przede wszystkim spe\u0142nienie patriotycznego, \u017co\u0142nierskiego obowi\u0105zku i wyzwolenie stolicy spod w\u0142adzy znienawidzonego okupanta. Pu\u0142kownik Kazimierz Iranek-\u00adOsmecki, szef Oddzia\u0142u II (informacyjno-\u00adwywiadowczego) Komendy G\u0142\u00f3wnej AK, tak opisywa\u0142 potrzeb\u0119 wzi\u0119cia udzia\u0142u w patriotycznym zrywie: \u201eTrzeba by\u0142o prze\u017cy\u0107 5 lat okupacji w Warszawie, aby czu\u0107 to, co czu\u0142a ludno\u015b\u0107 i \u017co\u0142nierze. Trzeba by\u0142o \u017cy\u0107 dzie\u0144 po dniu, godzina po godzinie przez pi\u0119\u0107 lat w cieniu wi\u0119zienia na Pawiaku, trzeba by\u0142o w ci\u0105gu tych miesi\u0119cy widzie\u0107, jak znikaj\u0105 przyjaciele jeden po drugim, odczu\u0107 za ka\u017cdym razem skurcz serca w piersi, trzeba by\u0142o codziennie s\u0142ysze\u0107 odg\u0142osy salw tak, \u017ce si\u0119 ju\u017c przestawa\u0142o je s\u0142ysze\u0107, przyzwyczai\u0107 si\u0119 do nich, jak do dzwon\u00f3w ko\u015bcielnych, trzeba by\u0142o milcz\u0105co asystowa\u0107 na rogu ulicy w smutny zimowy wiecz\u00f3r lub \u015bwietlisty poranek wiosenny, przy egzekucji dziesi\u0119ciu, dwudziestu, pi\u0119\u0107dziesi\u0119ciu przyjaci\u00f3\u0142, braci lub nieznajomych, wzi\u0119tych przypadkowo z t\u0142umu, sp\u0119dzonych pod mur, z ustami zaklejonymi gipsem i oczami wyra\u017caj\u0105cymi rozpacz lub dum\u0119. Trzeba by\u0142o to wszystko prze\u017cy\u0107, aby zrozumie\u0107, \u017ce Warszawa nie mog\u0142a si\u0119 nie bi\u0107\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/przystanekhistoria.pl\/pa2\/tematy\/powstanie-warszawskie\/35293,Powstancy-warszawscy.html\"><strong>Fragment broszury \u201ePowsta\u0144cy warszawscy\u201d, wyd. IPN, seria \u201ePatroni naszych ulic<\/strong><\/a><\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Na mocy rozkazu dow\u00f3dcy Armii Krajowej, gen. Tadeusza Komorowskiego \u201eBora\u201d powstanie warszawskie rozpocz\u0119\u0142o si\u0119 1 sierpnia 1944 r. o 17.00, tzw. godzinie \u201eW\u201d. Mia\u0142o na celu wyzwolenie stolicy spod niemieckiej okupacji przed wkroczeniem do niej Armii Czerwonej. Armia Krajowa i w\u0142adze Polskiego Pa\u0144stwa Podziemnego zamierza\u0142y ujawni\u0107 si\u0119 i wyst\u0105pi\u0107 wobec [\u2026] <\/p>\n<div class=\"clear\"><\/div>\n<p><a class=\"more_link clearfix\" href=\"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/powstanie-warszawskie-boj-o-wolna-polske\/\" rel=\"nofollow\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":51,"featured_media":14090,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[],"class_list":["post-14089","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO Premium plugin v27.3 (Yoast SEO v27.3) - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-premium-wordpress\/ -->\n<title>Powstanie Warszawskie \u2013 b\u00f3j o woln\u0105 Polsk\u0119 - Biblioteka PANS w Kro\u015bnie<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/powstanie-warszawskie-boj-o-wolna-polske\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Powstanie Warszawskie \u2013 b\u00f3j o woln\u0105 Polsk\u0119\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Na mocy rozkazu dow\u00f3dcy Armii Krajowej, gen. Tadeusza Komorowskiego \u201eBora\u201d powstanie warszawskie rozpocz\u0119\u0142o si\u0119 1 sierpnia 1944 r. o 17.00, tzw. godzinie \u201eW\u201d. Mia\u0142o na celu wyzwolenie stolicy spod niemieckiej okupacji przed wkroczeniem do niej Armii Czerwonej. Armia Krajowa i w\u0142adze Polskiego Pa\u0144stwa Podziemnego zamierza\u0142y ujawni\u0107 si\u0119 i wyst\u0105pi\u0107 wobec [\u2026] Read More\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/powstanie-warszawskie-boj-o-wolna-polske\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Biblioteka PANS w Kro\u015bnie\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2025-08-01T11:23:31+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-08-01T11:23:32+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/wp-content\/uploads\/sites\/4\/2025\/08\/5jf2wjeedgpcknwjqcygqcs5ja.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"600\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"414\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"katarzynamercik\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"katarzynamercik\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"8 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/pans.krosno.pl\\\/biblioteka\\\/powstanie-warszawskie-boj-o-wolna-polske\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/pans.krosno.pl\\\/biblioteka\\\/powstanie-warszawskie-boj-o-wolna-polske\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"katarzynamercik\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/pans.krosno.pl\\\/biblioteka\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/c9ff6e5eba674ea170d1a36eaefb36a3\"},\"headline\":\"Powstanie Warszawskie \u2013 b\u00f3j o woln\u0105 Polsk\u0119\",\"datePublished\":\"2025-08-01T11:23:31+00:00\",\"dateModified\":\"2025-08-01T11:23:32+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/pans.krosno.pl\\\/biblioteka\\\/powstanie-warszawskie-boj-o-wolna-polske\\\/\"},\"wordCount\":1474,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/pans.krosno.pl\\\/biblioteka\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/pans.krosno.pl\\\/biblioteka\\\/powstanie-warszawskie-boj-o-wolna-polske\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/pans.krosno.pl\\\/biblioteka\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/4\\\/2025\\\/08\\\/5jf2wjeedgpcknwjqcygqcs5ja.jpg\",\"articleSection\":[\"Aktualno\u015bci\"],\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/pans.krosno.pl\\\/biblioteka\\\/powstanie-warszawskie-boj-o-wolna-polske\\\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/pans.krosno.pl\\\/biblioteka\\\/powstanie-warszawskie-boj-o-wolna-polske\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/pans.krosno.pl\\\/biblioteka\\\/powstanie-warszawskie-boj-o-wolna-polske\\\/\",\"name\":\"Powstanie Warszawskie \u2013 b\u00f3j o woln\u0105 Polsk\u0119 - Biblioteka PANS w Kro\u015bnie\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/pans.krosno.pl\\\/biblioteka\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/pans.krosno.pl\\\/biblioteka\\\/powstanie-warszawskie-boj-o-wolna-polske\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/pans.krosno.pl\\\/biblioteka\\\/powstanie-warszawskie-boj-o-wolna-polske\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/pans.krosno.pl\\\/biblioteka\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/4\\\/2025\\\/08\\\/5jf2wjeedgpcknwjqcygqcs5ja.jpg\",\"datePublished\":\"2025-08-01T11:23:31+00:00\",\"dateModified\":\"2025-08-01T11:23:32+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/pans.krosno.pl\\\/biblioteka\\\/powstanie-warszawskie-boj-o-wolna-polske\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/pans.krosno.pl\\\/biblioteka\\\/powstanie-warszawskie-boj-o-wolna-polske\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/pans.krosno.pl\\\/biblioteka\\\/powstanie-warszawskie-boj-o-wolna-polske\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/pans.krosno.pl\\\/biblioteka\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/4\\\/2025\\\/08\\\/5jf2wjeedgpcknwjqcygqcs5ja.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/pans.krosno.pl\\\/biblioteka\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/4\\\/2025\\\/08\\\/5jf2wjeedgpcknwjqcygqcs5ja.jpg\",\"width\":600,\"height\":414},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/pans.krosno.pl\\\/biblioteka\\\/powstanie-warszawskie-boj-o-wolna-polske\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\\\/\\\/pans.krosno.pl\\\/biblioteka\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Powstanie Warszawskie \u2013 b\u00f3j o woln\u0105 Polsk\u0119\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/pans.krosno.pl\\\/biblioteka\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/pans.krosno.pl\\\/biblioteka\\\/\",\"name\":\"Biblioteka PANS w Kro\u015bnie\",\"description\":\"Biblioteka - Pa\u0144stwowa Akademia Nauk Stosowanych\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/pans.krosno.pl\\\/biblioteka\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/pans.krosno.pl\\\/biblioteka\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/pans.krosno.pl\\\/biblioteka\\\/#organization\",\"name\":\"Biblioteka PANS w Kro\u015bnie\",\"url\":\"https:\\\/\\\/pans.krosno.pl\\\/biblioteka\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/pans.krosno.pl\\\/biblioteka\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/pans.krosno.pl\\\/biblioteka\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/4\\\/2023\\\/01\\\/Logo-PANS-2022-pelne.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/pans.krosno.pl\\\/biblioteka\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/4\\\/2023\\\/01\\\/Logo-PANS-2022-pelne.png\",\"width\":3096,\"height\":696,\"caption\":\"Biblioteka PANS w Kro\u015bnie\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/pans.krosno.pl\\\/biblioteka\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/pans.krosno.pl\\\/biblioteka\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/c9ff6e5eba674ea170d1a36eaefb36a3\",\"name\":\"katarzynamercik\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/21727a12d13e904ad34927ca13b67bf3e378f9c09de13a7fcf59f3ebf0b0fab9?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/21727a12d13e904ad34927ca13b67bf3e378f9c09de13a7fcf59f3ebf0b0fab9?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/21727a12d13e904ad34927ca13b67bf3e378f9c09de13a7fcf59f3ebf0b0fab9?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"katarzynamercik\"},\"url\":\"https:\\\/\\\/pans.krosno.pl\\\/biblioteka\\\/author\\\/katarzynamercik\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Powstanie Warszawskie \u2013 b\u00f3j o woln\u0105 Polsk\u0119 - Biblioteka PANS w Kro\u015bnie","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/powstanie-warszawskie-boj-o-wolna-polske\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Powstanie Warszawskie \u2013 b\u00f3j o woln\u0105 Polsk\u0119","og_description":"Na mocy rozkazu dow\u00f3dcy Armii Krajowej, gen. Tadeusza Komorowskiego \u201eBora\u201d powstanie warszawskie rozpocz\u0119\u0142o si\u0119 1 sierpnia 1944 r. o 17.00, tzw. godzinie \u201eW\u201d. Mia\u0142o na celu wyzwolenie stolicy spod niemieckiej okupacji przed wkroczeniem do niej Armii Czerwonej. Armia Krajowa i w\u0142adze Polskiego Pa\u0144stwa Podziemnego zamierza\u0142y ujawni\u0107 si\u0119 i wyst\u0105pi\u0107 wobec [\u2026] Read More","og_url":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/powstanie-warszawskie-boj-o-wolna-polske\/","og_site_name":"Biblioteka PANS w Kro\u015bnie","article_published_time":"2025-08-01T11:23:31+00:00","article_modified_time":"2025-08-01T11:23:32+00:00","og_image":[{"width":600,"height":414,"url":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/wp-content\/uploads\/sites\/4\/2025\/08\/5jf2wjeedgpcknwjqcygqcs5ja.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"katarzynamercik","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"katarzynamercik","Szacowany czas czytania":"8 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/powstanie-warszawskie-boj-o-wolna-polske\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/powstanie-warszawskie-boj-o-wolna-polske\/"},"author":{"name":"katarzynamercik","@id":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/#\/schema\/person\/c9ff6e5eba674ea170d1a36eaefb36a3"},"headline":"Powstanie Warszawskie \u2013 b\u00f3j o woln\u0105 Polsk\u0119","datePublished":"2025-08-01T11:23:31+00:00","dateModified":"2025-08-01T11:23:32+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/powstanie-warszawskie-boj-o-wolna-polske\/"},"wordCount":1474,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/powstanie-warszawskie-boj-o-wolna-polske\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/wp-content\/uploads\/sites\/4\/2025\/08\/5jf2wjeedgpcknwjqcygqcs5ja.jpg","articleSection":["Aktualno\u015bci"],"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/powstanie-warszawskie-boj-o-wolna-polske\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/powstanie-warszawskie-boj-o-wolna-polske\/","url":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/powstanie-warszawskie-boj-o-wolna-polske\/","name":"Powstanie Warszawskie \u2013 b\u00f3j o woln\u0105 Polsk\u0119 - Biblioteka PANS w Kro\u015bnie","isPartOf":{"@id":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/powstanie-warszawskie-boj-o-wolna-polske\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/powstanie-warszawskie-boj-o-wolna-polske\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/wp-content\/uploads\/sites\/4\/2025\/08\/5jf2wjeedgpcknwjqcygqcs5ja.jpg","datePublished":"2025-08-01T11:23:31+00:00","dateModified":"2025-08-01T11:23:32+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/powstanie-warszawskie-boj-o-wolna-polske\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/powstanie-warszawskie-boj-o-wolna-polske\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/powstanie-warszawskie-boj-o-wolna-polske\/#primaryimage","url":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/wp-content\/uploads\/sites\/4\/2025\/08\/5jf2wjeedgpcknwjqcygqcs5ja.jpg","contentUrl":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/wp-content\/uploads\/sites\/4\/2025\/08\/5jf2wjeedgpcknwjqcygqcs5ja.jpg","width":600,"height":414},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/powstanie-warszawskie-boj-o-wolna-polske\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Powstanie Warszawskie \u2013 b\u00f3j o woln\u0105 Polsk\u0119"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/#website","url":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/","name":"Biblioteka PANS w Kro\u015bnie","description":"Biblioteka - Pa\u0144stwowa Akademia Nauk Stosowanych","publisher":{"@id":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/#organization","name":"Biblioteka PANS w Kro\u015bnie","url":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/wp-content\/uploads\/sites\/4\/2023\/01\/Logo-PANS-2022-pelne.png","contentUrl":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/wp-content\/uploads\/sites\/4\/2023\/01\/Logo-PANS-2022-pelne.png","width":3096,"height":696,"caption":"Biblioteka PANS w Kro\u015bnie"},"image":{"@id":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/#\/schema\/person\/c9ff6e5eba674ea170d1a36eaefb36a3","name":"katarzynamercik","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/21727a12d13e904ad34927ca13b67bf3e378f9c09de13a7fcf59f3ebf0b0fab9?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/21727a12d13e904ad34927ca13b67bf3e378f9c09de13a7fcf59f3ebf0b0fab9?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/21727a12d13e904ad34927ca13b67bf3e378f9c09de13a7fcf59f3ebf0b0fab9?s=96&d=mm&r=g","caption":"katarzynamercik"},"url":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/author\/katarzynamercik\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14089","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/wp-json\/wp\/v2\/users\/51"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=14089"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14089\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":14091,"href":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14089\/revisions\/14091"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/wp-json\/wp\/v2\/media\/14090"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=14089"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=14089"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/pans.krosno.pl\/biblioteka\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=14089"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}